Strona główna Cytomegalia

Cytomegalia

Wirus cytomegalii jest wirusem, który zakaża ludzi w każdym wieku. Ponad połowa dorosłych osób w wieku 40 lat została zakażona. Raz obecny w ciele osoby, pozostaje tam na całe życie i może się reaktywować. Większość osób zakażonych wirusem cytomegalii nie wykazuje objawów. Jednakże zakażenie może powodować poważne problemy zdrowotne u osób z osłabionym układem odpornościowym, a także u dzieci zakażonych wirusem przed ich urodzeniem.

Cytomegalia, co to jest?

Wirus cytomegalii jest członkiem rodziny wirusów opryszczki. Niektóre inne wirusy w rodzinie opryszczki powodują: ospę wietrzną, mononukleozę zakaźną, pęcherze gorączkowe i opryszczkę narządów płciowych. U większości osób zakażenie nie jest poważnym problemem.

Cytomegalia - objawy

Większość osób z zakażeniem cytomegalią nie odczuwa objawów i nie jest świadoma, że została zainfekowana. W niektórych przypadkach zakażenie u zakażonych osób może powodować łagodne choroby, które mogą obejmować:

  • Gorączka.
  • Ból gardła.
  • Zmęczenie.
  • Obrzęk gruczołów.

Węzły chłonne i śledziona mogą być powiększone, dlatego wirus cytomegalii należy uwzględnić w różnicowych diagnozach infekcji powodujących powiększenie węzłów chłonnych.

Osoby z osłabionym układem odpornościowym, które zarazą się wirusem cytomegalii mogą mieć poważne powikłania mające wpływ na oczy, płuca, wątrobę, przełyk, żołądek i jelita. Dzieci urodzone z tym wirusem mogą mieć problemy z mózgiem, wątrobą, śledzioną, płucami i rozwojem umysłowym.

Ubytek słuchu jest najczęstszym problemem zdrowotnym u niemowląt urodzonych z wrodzoną infekcją, która może być wykryta wkrótce po urodzeniu lub może rozwinąć się później w dzieciństwie. W związku z tym, że objawy wirusa cytomegalii są dość niejednoznaczne, aby mieć stuprocentową pewność, że doszło do zarażenia, warto wykonać test PCR. Testy są bezpieczne i gwarantują rzetelny wynik.

U osób z obniżoną odpornością objawowa choroba zwykle manifestuje się, jako zespół mononukleoza. Objawowa choroba cytomegalia może dotyczyć niemal każdego narządu ciała, powodując gorączkę nieznanego pochodzenia, zapalenie płuc, zapalenie wątroby, zapalenie mózgu. A także, zapalenie rdzenia kręgowego, zapalenie jelita grubego, zapalenie błony naczyniowej, zapalenie siatkówki i neuropatia.

Rzadsze objawy zakażeń wirusem opryszczki u osób immunokompetentnych obejmują zespół Guillain-Barré, zapalenie opon mózgowo-rdzeniowych Ponadto zapalenie osierdzia, zapalenie mięśnia sercowego, trombocytopenię i niedokrwistość hemolityczną. U pacjentów z zakażeniem HIV, cytomegalia obejmuje cały przewód pokarmowy. Zapalenie siatkówki jest najczęstszą manifestacją choroby u chorych na HIV.

Przekazywanie i zapobieganie cytomegalii

Osoby z cytomegalią mogą przenosić wirusa w płynach ustrojowych, takich jak mocz, ślina, krew, łzy, nasienie i mleko kobiece. Według danych pochodzących z USA, wyższy odsetek zakażeń wirusem cytomegalii spotyka się u kobiet niż u mężczyzn, a najwyższy u homoseksualistów. Wirus rozprzestrzenia się od osoby zakażonej w następujący sposób:

  • Od bezpośredniego kontaktu z moczem lub śliną, szczególnie u niemowląt i małych dzieci,
  • Poprzez kontakt seksualny,
  • Z mlekiem matki,
  • Poprzez przeszczepione narządy i transfuzje krwi,
  • Od matki do dziecka podczas ciąży (wrodzona CMV).

Zwykłe mycie rąk, szczególnie po zmianie pieluch, jest często zalecanym krokiem w celu zmniejszenia rozprzestrzeniania się infekcji i może zmniejszyć narażenia na zakażenie wirusem cytomegalii.

Leczenie cytomegalii

Osoby zdrowe, które są zakażone wirusem zwykle nie wymagają leczenia medycznego. Dostępne są leki stosowane w leczeniu zakażeń u osób, które mają osłabione układy odpornościowe i niemowlęta wykazujące objawy wrodzonego zakażenia cytomegalią. Kiedy dziecko urodzi się z zakażeniem wirusem cytomegalii nazywa się on wrodzonym zakażeniem. Leczenie drugorzędowe obejmuje foskarnet, cydofowir lub maribawir. Obecnie nie ma szczepionki zapobiegającej infekcji cytomegalii.

Przyczyny zakażania wirusem cytomegalii

Kobiety mogą przenosić wirusa na swoje dziecko w czasie ciąży. Wirus znajdujący się krwi kobiety może przechodzić przez łożysko i zarażać dziecko. Może to się zdarzyć, gdy kobieta w ciąży doświadczy pierwszej infekcji, ponownej infekcji z innym szczepem wirusa lub reaktywacji wcześniejszego zakażenia podczas ciąży.

Objawy zakażenia cytomegalią u noworodków

Większość noworodków z wrodzoną infekcją cytomegalii nigdy nie wykazuje objawów ani nie ma problemów ze zdrowiem. Niemniej jednak niektóre noworodki mogą mieć problemy zdrowotne, które są widoczne przy urodzeniu lub mogą rozwinąć się później w okresie niemowlęctwa lub dzieciństwa. Chociaż nie jest to w pełni zrozumiałe, wirus może spowodować śmierć dziecka w czasie ciąży (utrata ciąży). Niektóre dzieci mogą mieć oznaki wrodzonego zakażenia w chwili urodzenia. Oznaki te obejmują:

  • Przedwczesne urodzenie.
  • Problemy w obrębie wątroby, płuc i śledziony.
  • Niska waga przy urodzeniu.
  • Mały rozmiar głowy.

Niektóre niemowlęta z objawami wrodzonego zakażenia cytomegalią w chwili narodzin mogą mieć długoterminowe problemy zdrowotne, takie jak:

  • Utrata słuchu.
  • Utrata wzroku
  • Niepełnosprawność intelektualna
  • Brak koordynacji.
  • Wiotkość mięśni.

Niektóre niemowlęta bez objawów wrodzonego zakażenia po urodzeniu mogą mieć ubytek słuchu. Ubytek słuchu może występować w chwili urodzenia lub może rozwinąć się później u niemowląt.

Diagnoza u noworodków z cytomegalią

Wrodzona infekcja cytomegalii może być zdiagnozowana poprzez badanie śliny, moczu lub krwi u noworodka. Takie próbki muszą być pobrane w celu zbadania w ciągu dwóch lub trzech tygodni po urodzeniu dziecka w celu potwierdzenia rozpoznania wrodzonego zakażenia wirusem cytomegalii. Wrodzone zakażenie cytomegalią jest rozpoznawane przez wykrywanie wirusa płynach ustrojowych.

Do diagnozowania wrodzonego zakażenia można stosować wyłącznie testy, które wykrywają żywe wirusy cytomegalii lub DNA (poprzez reakcję łańcuchową polimerazy (PCR)). Testy PCR są dostępne  i rodzice dzieci mogą dokonać pobrania próbki samodzielnie a następnie wysłać do laboratorium w celu przeprowadzenia analizy. Takie samo badanie za pomocą tego testu można wykonać u osoby dorosłej, wynik będzie tak samo jednoznaczny.

Leczenie cytomegalii u dzieci

Leki przeciwwirusowe, mogą zmniejszyć ryzyko wystąpienia problemów zdrowotnych i utraty słuchu u niektórych zakażonych dzieci, u których występują oznaki wrodzonego zakażenia po urodzeniu. Obecnie nie zaleca się stosowania leków przeciwwirusowych do leczenia niemowląt z wrodzoną infekcją, którzy nie mają objawów. Dzieci z wrodzoną infekcją, z objawami lub bez objawów urodzenia, powinny mieć regularne kontrole słuchu.